Yüksek Lisans Tezleri
Permanent URI for this collectionhttps://hdl.handle.net/20.500.14365/8832
Browse
17 results
Search Results
Master Thesis Lojistik performans endeks metodolojisine esnek ağırlık yaklaşımı(2026) Can, Işıl; Özpeynirci, ÖzgürDünya Bankası sektör uzmanları ve ilgili paydaşlara periyodik aralıklarla bir anket sunmakta ve bu anketin sonuçlarını Lojistik Performans Endeksi (LPI) adını verdiği, ülkelerin kendilerinin ve diğer ülkelerin lojistik performanslarını değerlendirmek için baz alabilecekleri bir endekse dönüştürmektedir. Bu ankette ülkeler için 6 değerlendirme kriteri vardır ve Dünya Bankası bu kriterlerin puanlarını ağırlıklı ortalama yöntemiyle tek bir puana dönüştürmektedir. Bunun için kullandığı ağırlık yöntemi sabit ağırlık yöntemidir ancak bu yöntem bazı ülkeler için avantajlı diğer ülkeler için dezavantajlı olmaktadır. Ülkelerin, Dünya Bankasının sabit ağırlık kümesine makul bir yakınlıkta olmak şartıyla kendilerini diğer ülkeler arasındaki en iyi pozisyona getirecek ağırlıkları seçmelerine izin veren bir matematik model geliştirdik. Bu modeli çeşitli yakınlık seviyeleri için çalıştırdık ve gördük ki sabit ağırlık kümesini esnettikçe (yakınlık aralığı arttıkça) pozisyonunu geliştiren ülke sayısı da artmaktadır. Pozisyonunu geliştiren bu ülkeler çoğunlukla az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerdir. Gelişmiş ülkelerin daha durağan kaldığı gözlenmiştir. Dünya Bankası sektör uzmanları ve ilgili paydaşlara periyodik aralıklarla bir anket sunmakta ve bu anketin sonuçlarını Lojistik Performans Endeksi (LPI) adını verdiği, ülkelerin kendilerinin ve diğer ülkelerin lojistik performanslarını değerlendirmek için baz alabilecekleri bir endekse dönüştürmektedir. Bu ankette ülkeler için 6 değerlendirme kriteri vardır ve Dünya Bankası bu kriterlerin puanlarını ağırlıklı ortalama yöntemiyle tek bir puana dönüştürmektedir. Bunun için kullandığı ağırlık yöntemi sabit ağırlık yöntemidir ancak bu yöntem bazı ülkeler için avantajlı diğer ülkeler için dezavantajlı olmaktadır. Ülkelerin, Dünya Bankasının sabit ağırlık kümesine makul bir yakınlıkta olmak şartıyla kendilerini diğer ülkeler arasındaki en iyi pozisyona getirecek ağırlıkları seçmelerine izin veren bir matematik model geliştirdik. Bu modeli çeşitli yakınlık seviyeleri için çalıştırdık ve gördük ki sabit ağırlık kümesini esnettikçe (yakınlık aralığı arttıkça) pozisyonunu geliştiren ülke sayısı da artmaktadır. Pozisyonunu geliştiren bu ülkeler çoğunlukla az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerdir. Gelişmiş ülkelerin daha durağan kaldığı gözlenmiştir. Daha sonra, ülkelerin bu seçtikleri ağırlıkları kullanarak k-ortalamalar yöntemiyle kümeleme çalışması yaptık ve benzer eğilim gösteren ülkeleri tartıştık. Gördük ki az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler, lojistik alt yapısına daha çok ağırlık veren kümelerde toplanmaktadır.Master Thesis Makine Öğrenmesi Yöntemleriyle Ürünlerin Satın Alma Fiyatının Tahminlenmesi(2025) Özen, Fatma Neşe; Anagün, Ahmet SermetFiyatlandırma bir ürün veya hizmet için en uygun olan fiyatı belirleme stratejisidir. Bu süreç, ticari işletmelerin kârlılığını doğrudan etkileyen temel unsurlardan biri olması nedeniyle büyük önem taşımaktadır. Artan rekabet koşulları, işletmeleri birçok alanda olduğu gibi fiyatlandırma konusunda da daha stratejik ve bilinçli davranmaya itmektedir. Bu doğrultuda, doğru fiyatlandırma stratejileri işletmelerin hem kârlılığını maksimize etmesine hem de pazarda rekabet avantajı elde etmesine katkı sağlar. Bu çalışmada, bağlantı elemanları sektöründe faaliyet gösteren bir firmanın ürünlerine yönelik satın alma fiyatı tahminlemesine odaklanılmaktadır. Çoklu Doğrusal Regresyon, Rastgele Orman, Destek Vektör Regresyonu ve Yapay Sinir Ağları algoritmaları ürünlerin satın alma fiyatını tahmin etmek amacıyla uygulanmıştır. Algoritmaların performansı Korelasyon Katsayısı, Ortalama Mutlak Hata, Kök Ortalama Kare Hata, Bağıl Mutlak Hata ve Kök Bağıl Karesel Hata performans metrikleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlar, en yüksek korelasyon katsayısı ve en düşük hata oranlarıyla Rastgele Orman algoritmasının en başarılı performansı sergilediğini ortaya koymuştur. Bu bulgular, makine öğrenmesi yaklaşımlarının ürün satın alma fiyatlarını tahminleyebildiğini ve fiyat tahminlemesi problemleri için etkili ve uygulanabilir çözümler sunduğunu göstermektedir.Master Thesis Yükseköğretimde Risk Altındaki Öğrencilerin Belirlenmesi: Makine Öğrenmesi Kullanılarak Veri Odaklı Bir Yaklaşım(2025) Bal, Aslıhan; Anagün, Ahmet SermetBu çalışma, yükseköğretim kurumlarındaki çeşitli fakültelerde kayıp riski taşıyan öğrencilerin tespit edilmesine odaklanmaktadır. 2017 ile 2023 yıllarını kapsayan verilerden yararlanılarak, demografik, akademik ve kayıtla ilgili çeşitli değişkenler denetimli ve denetimsiz yöntemlerle analiz edilmiştir. Araştırmada, akademik başarı, bazı kişisel bilgiler ve katılım ölçütleri gibi faktörler ele alınarak, farklı akademik alanlarda öğrenci kaybının temel belirleyicileri ortaya konulmaya çalışılmıştır. Araştırmanın bulguları, geçmişe yönelik devamlılık eğilimleri hakkında içgörüler sunmanın yanı sıra, her dönem öncesinde kayıp riski taşıyan öğrencilerin tespit edilme yeteneğini artırmayı amaçlamaktadır. Araştırmanın temel amacı, kayıp riski taşıyan öğrencilerin erken tespitini sağlayarak, üniversitelerin bu grubu önceden belirleme yeteneğini geliştirmektir. Bu doğrultuda elde edilen bulgular, öğrenci kaybının ardındaki dinamiklerin daha iyi anlaşılmasına katkıda bulunmayı hedeflemektedir.Master Thesis Analysis and Forecasting of Multi-Region Recyclable Waste Datasets With Supervised Machine Learning Models(İzmir Ekonomi Üniversitesi, 2024) Bal, Gözde Aka; Kabak, Kamil ErkanSürdürülebilir şehirler için, bölgelerin farklı atık miktarlarını tahmin etmek oldukça önemlidir; böylelikle bu miktarların bir kısmının geri dönüşü, üretim tesislerinde hammadde kullanımını enküçükleyebilecektir ve geridönüşümle karlılığı arttırabilecektir. Bu nedenlerle, bu çalışmanın amacı, farklı zaman aralıklarında ve farklı bölgelerde toplanan geri dönüşüm atık miktarlarını analiz etmektir, sonrasında farklı gözetimli makine öğrenimi yaklaşımları ile atık miktarlarını tahmin etmeyi amaçlamaktadır. Bu tahminler kuruluşların geri dönüşüm stratejilerini daha iyi tahminlerle daha iyi şekillendirmelerine ve en iyi geri dönüşüm toplama ve yatırım politikaları ile maliyetlerinin minimize etmeyi sağlayacaktır. Farklı noktalardan elde edilen geri dönüşüm atık veri setlerindeki belirsizliklerden ve değişkenliklerden dolayı, bu tez çalışması öncelikle geleneksel tahminleme yöntemlerini zaman serisi analizleri ile uygulamaktadır. Sonra, tanımlayıcı ve korrelasyon analizlerini içeren istatistiksel analizlerin dışında ARIMA, K-NN ve XGBoost gibi seçilmiş gözetimli makine öğrenmesi yaklaşımları ile ilave analizleri yapmaktadır. Geleneksel tahmin yöntemleriyle yapılan analizlere göre hareketli ortalama yöntemi, kağıt atıklarında diğer yöntemler arasında 97, plastik atıklarda ise 0,13 MSE değeriyle tüm bölgelerde en iyi tahmin sonuçlarını sağlamaktadır. Denetimli makine öğrenimi yöntemleri analizlerine göre, ARIMA yöntemi bölgelerin çoğunda daha iyi tahminleme sonuçlarını göstermektedir ve en iyi performans gösteren bölge 105 MSE değerine sahiptir. Son olarak, çalışma tahminleme algoritmalarını bir havuzda toplayarak ve en iyi tahminleri tanımlanan tahminleme performansı ölçütlerine göre seçerek otomatik bir tahminleme çerçevesi oluşturmayı amaçlamaktadır.Master Thesis Using Budget Allocation Optimization Technique To Improve the Energy Efficiency and Reduce the Greenhouse Gas Emissions of a University Campus(İzmir Ekonomi Üniversitesi, 2023) Şenöztop, Eylül; Üçtuğ, Fehmi̇ GörkemSon günlerde önemi giderek artan karbon ayak izi kavramıyla birlikte birçok işletme, ürünlerinin karbon ayak izini azaltmak için hesaplamalar yapmaya ve önlemler almaya başladı. Birçok kişiyi ve etkinliği barındıran ve bu nedenle enerji ve malzeme açısından yoğun lokasyonlar olan üniversiteler, yaşam döngüsü değerlendirmesi çerçevesinde toplam karbon ayak izini hesaplamak için uygun yerlerdir. Bu çalışmada, İzmir Ekonomi Üniversitesi Yerleşkesinin toplam karbon ayak izi, kırtasiye ve temizlik malzemeleri, jeotermal, doğal gaz, su, elektrik, atık, gıda ve ulaşım ve ulaşım dışı yakıtlar dikkate alınarak hesaplanmıştır. Yaşam döngüsü envanteri verileri Üniversite yönetiminden alınmış ve Ecoinvent 2 veri tabanı ve CML2001 yöntemini kullanan CCaLC2 programına girilmiştir. Kampüsün yıllık karbon ayak izi 3.630.803 kg CO2eq. olarak hesaplanmıştır. En büyük katkı %75,74 pay ile elektrik tüketiminden gelmektedir. Projenin ikinci aşaması olarak toplam etkiyi azaltmak için beş çözüm önerisi incelenmiştir. Beş çözüm için ayrı ayrı maliyet-fayda analizi yapılmış ve bütçe bazında en etkin yöntemin seçilmesi için optimizasyon çalışması yapılmıştır. Bu analiz için Cplex programı kullanılarak karışık tamsayı programlama esaslı matematiksel bir model geliştirilmiş ve çeşitli bütçeler için bütçe bazlı çözüm önerisi kombinasyonları elde edilmiştir. Bu çalışma, çevresel etki azaltma senaryolarının karşılaştırmalı analizi için yaşam döngüsü değerlendirmesi ile bütçe optimizasyonunu birleştiren yararlı bir araç sağlaması açısından mevcut literatüre değerli bir katkı olarak değerlendirilmektedir.Master Thesis Application of the Lean Six Sigma Methodology for Improving Long Term Maintenance Planning – Case Study(İzmir Ekonomi Üniversitesi, 2023) Işık Eroğlu, Merve; Anagün, Ahmet SermetGünümüzün rekabetçi dünyasında, tüm çabalar mümkün olan en düşük maliyetle üretim hedeflerine ulaşmaya odaklanır ve mevcut makine/ekipmanlardan maksimum fayda sağlama ihtiyacını vurgular. Bu bağlamda etkili bakım stratejileri, bu amaca ulaşmak için kullanılacak ana araç haline gelmiştir. Bu çalışmada, CNC makinelerinin ve bileşenlerinin ömür analizini yapmak için bir jant şirketinin bakım verileri kullanılmıştır. Bakımda karar verme süreçleri Yalın Altı Sigma Metodolojisi uygulamaları ile desteklenmiştir. Örnek uygulamada, TÖAİK adımları tanımla, ölç, analiz et, iyileştir ve kontrol kullanılmıştır. Çalışmanın amacı, makinelerin tezgah ömür kaynaklı etki analizlerinin yapılarak, potansiyel iyileştirme alanlarının belirlenmesi ve bakım operasyonları için karar verme desteğinin sağlandığı bir alt yapı oluşturmaktır. Sonuç olarak, bu analiz, yaklaşık iki yıllık bir zaman diliminde arıza süresi ve sıklığına ilişkin bilgiler kullanılarak 30 CNC makinesi için gerçekleştirilmiştir.Master Thesis Demand Forecasting Using Statistical and Machine Learning Methods – a Case Studyin Automotive Industry(İzmir Ekonomi Üniversitesi, 2023) Kayış, Ege Ak; Anagün, Ahmet SermetTalep tahmini, tedarik zincirinde önemli bir konudur. Artan rekabetçi piyasa koşullarında çeşitli nedenlere bağlı talep dalgalanmalarının da etkisiyle giderek daha fazla önem kazanmaktadır. Talep tahmini sadece geleceğin tahmin edilmesine yardımcı olmakla kalmaz, oluşabilecek risklerin azaltılmasına ve fırsatların değerlendirilmesine olanak sağlar. Bu çalışmada, otomotiv sektöründe faaliyet gösteren bir firmanın satış hacmi yüksek olan ürünlerine yönelik haftalık talep tahminine odaklanılmaktadır. Çalışmanın amacı literatürdeki zaman serisi tahmini çalışmalarında sıklıkla kullanılan farklı yaklaşımların performanslarını karşılaştırmaktır. Çalışmada istatistiksel yöntemler olarak Üstel Düzeltme, Mevsimsel Ayrıştırma, ARIMA, makine öğrenmesi yöntemleri olarak Rastgele Orman, Yapay Sinir Ağı (Çok Katmanlı Algılayıcılar), Destek Vektörü Regresyon, Ardışık Minimal Optimizasyon Regresyon uygulanmıştır. Yöntemlerin performansları Ortalama Mutlak Hata (MAE) ve Ortalama Kare Hatanın Kökü (RMSE) ile değerlendirildi. İstatistiksel yöntemler için mevsimsel ayrıştırmanın (toplama modeli), makine öğrenmesi yöntemleri için rastgele ormanın minimum MAE ve RMSE değerlerini sağladığı gözlemlenmiştir. Rastsal orman, uygulanan tüm yöntemler arasında MAE için 4.699,29 ve RMSE için 6.139,28 ile en iyi performansa sahiptir.Master Thesis Unrelated Parallel Machine Scheduling With Sequence-Dependent Setup Times and Machine Eligibility: an Application at Euro Gıda(İzmir Ekonomi Üniversitesi, 2022) Ersan, Tuğçe; Özpeynirci, SelinBağlantısız paralel makine çizelgeleme problemi, bir amacı en iyilemek için bir grup işi paralel makinelere atama ve sıralamalarını belirleme ile ilgilenir. Bağlantısız paralel makine çizelgeleme problemleri modern imalat endüstrisi için en gerçekçi senaryo olmasına rağmen, diğer paralel makine çizelgeleme problemleri kadar çalışılmamıştır. Bu çalışmada, sıraya bağlı kurulum süreleri ve makine uygunluk kısıtları içeren bir gerçek hayat bağlantısız makine çizelgeleme problemi ele alınmıştır. Çalışma Türkiye'de gıda sektörünün en büyük markalarından biri olan Euro Gıda firmasında yürütülmüştür. Bir matematiksel model, bir de sezgisel yöntem sunulmuştur. Çalışmanın sonuçları, geliştirilen yöntemlerin çoğu örneğe çözüm bulmakta başarılı olduğunu göstermektedir.Master Thesis The Contribution of Work Stress To Firms' Efficiency: Data Envelopment Analysis Based Psychometric Case Study(İzmir Ekonomi Üniversitesi, 2022) Öztürk, Onur Arın; Özpeynirci, SelinVerimli ve optimal üretim sektör gözetmeksizin bütün firmaların ortak hedefidir. Verimlilik ve üretkenlik dinamiği çok fazla olan değişkenlerdir. İnsanın olduğu her alan gibi verimlilik ve üretkenlik de dolaylı yoldan çalışan performansına bağlıdır. İş verimliliğini etkileyebilecek insan kaynaklı en temel unsur stres olarak görülmektedir. Araştırmalar, stresin insan üzerinde zihinsel olduğu kadar fiziksel etkileri olduğunu da göstermektedir. Bu çalışmanın amacı stresin insanlar üzerindeki dolaylı etkilerini incelemek ve üretim sektöründe çalışanların iş kaynaklı yaşadıkları stresin verimlilik ve üretkenliğe dolaylı etkilerini gözlemlemektir. Veri Zarflama Analizi ve Madde Tepki Kuramı ile Türkiye'de bulunan iki ayrı üretim fabrikasının çalışanları üzerinde yapılan anket uygulaması ve verimlilik analizleri stresin sadece çalışanların değil aynı zamanda firmanın verimliliğine de zarar verdiğini göstermiştir.Master Thesis Bibliometric Analysis of Articles Published in the Field of Materials Planning and Estimation of Trends Using Growth Models(İzmir Ekonomi Üniversitesi, 2023) Silyanaki, Ezgi; Anagün, Ahmet SermetBu çalışmada MRP, SAP ve ERP anahtar kelimeleri için bibliyografik veri tabanları yardımı ile metin madenciliği uygulaması olan VOSviewer programından alınan verilerin istatiksel analizi yapılmıştır. Bu kapsamında çalışmada öncelikle, Kurumsal Kaynak Planlaması kavramı, gelişimi, kurumsal kaynak planlaması yazılımının özellikleri, avantajları, işletme performansına etkileri, ERP uygulamaları, ERP yazılımları, Teknik özellikleri, fonksiyonel özellikleri, kullanım amaçları, SAP tarihçesi, SAP kullanım amaçları, ürünleri, SAP modülleri ve entegrasyonu ele alınmıştır. Çalışmada daha sonrasında metin madenciliği hakkında bilgiler verilmiş, Vosvierwer uygulaması ve kullanımı hakkında bilgiler aktarılmıştır. Son olarak konu kapsamında yapılan çalışmalar ve literatür Gompertz büyüme eğrisi ile Pearl büyüme eğrisi ile desteklenmiştir.