Yüksek Lisans Tezleri
Permanent URI for this collectionhttps://hdl.handle.net/20.500.14365/8832
Browse
2 results
Search Results
Master Thesis The Effects of Biological Relevance of Stimuli on Blocking(İzmir Ekonomi Üniversitesi, 2016) İçağası, Beste; Çetinkaya, Seda DuralBu çalışmada, insanda, laboratuvar koşullarında ayırt edici klasik koşullama yordamı aracılığıyla korku tepkileri edinilmiş bir uyarıcıya, yeni bir uyarıcının eklenmesi sonucunda ortaya çıkan bloklama etkileri, keyfi ve ekolojik uyarıcılar olmak üzere iki farklı uyarıcı türü bakımından incelenmiştir. Bu amaç doğrultusunda, keyfi ve ekolojik olmak üzere iki adet uyarıcı seti hazırlanmıştır. Keyfi uyarıcı seti geometrik figürlerden oluşurken, ekolojik uyarıcı seti yılan resimleri içermektedir. Çalışma kapsamında, işlem yolları aynı dört farklı deney yürütülmüştür. Deneyler sadece kullanılan uyarıcılar bakımından birbirinden farklılaşmaktadır. İlk deneyde sadece keyfi uyarıcılar kullanılırken ikinci deneyde sadece ekolojik uyarıcılar kullanılmıştır. Üçüncü deneyde koşullu uyarıcılar keyfi, koşullu uyarıcıların yanına eklenen yeni uyarıcılar ekolojik iken; dördüncü çalışmada koşullu uyarıcılar ekolojik, koşullu uyarıcıların yanına eklenen yeni uyarıcılar keyfi uyarıcılardır. Literatürde sıklıkla kullanılan ve (1) ayırt edici klasik koşullama yordamı aracılığıyla koşullu korku tepkilerinin edinildiği edinim aşaması, (2) koşullu korku tepkileri edinilmiş uyarıcılara yeni uyarıcıların eklendiği bloklama aşaması ve (3) bloklama etkilerinin incelendiği test aşamasından oluşan üç aşamalı bir işlem yolu takip edilmiştir. Test aşamasındaki uyarıcı sunumlarına ilişkin ortaya çıkan deri iletkenliği tepkisi, US beklentisi ve uyarılma düzeyi bağımlı ölçümler olarak kaydedilmiştir. Test aşamasındaki uyarıcılara verilen deri iletkenliği tepkileri için bağımlı grup t-testi kullanılırken, US beklentisi ve uyarılma düzeyinin analizlerinde Wilcoxon işaretli sıra testi kullanılmıştır. Çalışma kapsamında incelenen biri otonomik diğerleri bilişsel olan üç bağımlı değişken için elde edilen bulgular, farklı uyarıcı türlerinin bloklama etkilerinin ortaya çıkmasında önemli bir rol oynadığına ilişkin birtakım kanıtlar sağlamıştır.Master Thesis Two Sides of the Same Coin: the Impact of Social Comparison on Social Anxiety Through Cognitive Biases(İzmir Ekonomi Üniversitesi, 2022) İçağası, Beste; Öğütçü, Yasemin MeralSosyal kaygının en önemli sürdürücü faktörlerinden biri, kişilerin kendilerini başkalarıyla karşılaştırırken, olumsuz öz değerlendirmelerde bulunmasıdır. Bireyin kendini değerlendirmesi sosyal karşılaştırma sürecinden etkilenir. Bilişsel model, kaygı bozukluklarının, bireyin sahip olduğu çarpık düşüncelerden ve işlevsiz benlik inançlarından kaynaklandığını varsayar. Bu düşünce ve inançlar, bireyleri sosyal ilişkileri olumsuz değerlendirmeye ve sosyal çevreyi tehlikeli olarak algılamaya yöneltmektedir. Sosyal kaygı ve bilişsel çarpıtmalar arasındaki ilişkiyi inceleyen çalışmalar varken, bunu sosyal karşılaştırma kuramı çerçevesinde yapan bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu tez çalışmasında sosyal karşılaştırma yönelimi ile sosyal kaygı arasındaki ilişkide bilişsel çarpıtmaların ve işlevsel olmayan sosyal inançların aracı rolü incelenmektedir. Çalışmanın örneklemini 20-68 yaş arası 208 katılımcı oluşturmaktadır. Katılımcı Bilgi Formu, Liebowitz Sosyal Kaygı Ölçeği, Iowa-Netherlands Sosyal Karşılaştırma Yönelimi Ölçeği, Yukarı Yönlü Sosyal Karşılaştırma Ölçeği, Aşağı Yönlü Sosyal Doğru Karşılaştırma Ölçeği, Bilişsel Çarpıtmalar Ölçeği ve Sosyal Düşünceler ve İnançlar Ölçeği olmak üzere toplam yedi ölçek kullanılmıştır. Sonuçlar hem bilişsel çarpıtmaların hem de işlevsel olmayan sosyal inançların sosyal karşılaştırma yönelimi ile sosyal kaygı arasındaki ilişkiye önemli ölçüde aracılık ettiğini göstermektedir. Bu bağlamda, sosyal karşılaştırma yöneliminin sosyal kaygı üzerindeki etkisinde bilişsel çarpıtmaların ve işlevsel olmayan sosyal inançların aracı rolünü ortaya koyan bu çalışmanın literatüre önemli bir katkı sunacağı düşünülmektedir. Bu çalışmada elde edilen bulguların mevcut bilişsel-davranışçı yaklaşımlara yeni bir bakış açısı sağlayacağı ve tedavi planlama sürecinde terapistlere faydalı olacağı öngörülmektedir.