TR Dizin İndeksli Yayınlar Koleksiyonu / TR Dizin Indexed Publications Collection
Permanent URI for this collectionhttps://hdl.handle.net/20.500.14365/4
Browse
5 results
Search Results
Article Modanın Yaratım Nesnesi Olarak "tasarı Bedenler"(2009) Er, Fehmiye DilekBu çalışmanın amacı, modanın ve moda endüstrisinin özellikle de 1980'li yıllardan sonra, kadını estetik ve güzel olma yolunda toplumsal bir proje haline getirerek, bedeni nasıl daha fazla görünür kıldığını değerlendirmektir.Giyimyimin katı kurallarının gevşediği 20. Yüzyılın sonunda kapitalizm, dünyanın hemen her yerinde insanlara temnel yaşam biçimleri sunarken bu süreçte ortaya çıkan ürünlerin tüketicisi olmak için bir dizi kural ve sembolü öğrenme koşulunu da zorunlu hale getirmektedir.Sonuç olarak çeşitli sosyolojik çözümlemelerde de başat bir yer tutan beden kavramı ele alındığında, artık yeni tasarı beden" leri tanımlayan belirgin bir dönüşüm sürecine girilmiştir. Bu dönüşüm süreci içinde de, modanın din bedenini tasarlamasındaki etkisi oldukça güçlü bir şekilde belirginleşmiştir.Article 16. Yüzyıl Giysi Tarihi Yazımı Üzerine: Giysilerde Doğu-batı Etkileşimi, Egzotizm ve Güç(2013) Er, Fehmiye Dilek; Himam, DilekModa tarihinde batılı-olmayan giysilerin sunum ve dekorasyonları her zaman fantastik, büyüleyici, epik, dikkat çekici, egzotik, ruhani, zamansız ve değişmez gibi sözlerle ifade edilmiştir. Doğulu giysiler ve görünümler üzerindeki bu yaklaşım batılı anlayışın diğer kültürler üzerindeki yüceliğini, farklılığını ve gücünü gösterme arzusuyla yakından ilişkilidir. 19. yüzyıldan başlamak suretiyle doğunun dikkat çekici sunumları, batı giysi tarihinde batılı olmayan giysilerdeki teknik ustalıklar ve bu giysilerdeki özgün motifler egzotik olarak değerlendirilmiştir. Bu amaçla hem giysi tarihi hem de modern moda tarihi yazımında doğunun her zaman egzotik, primitif, öteki ve otantik olma noktasında bir söylem söz konusu olmuştur. Özellikle 16. yüzyıl Osmanlı İmparatorluğu?na ait egzotik giysiler ve kumaş teknikleri aynı dönem Avrupa modasına yoğun bir şekilde adapte edilirken giysiler ihtişamın ve gücün de bir göstergesi olmuşlardır. Bu çalışmada giysi tarihi açısından Osmanlı İmparatorluğu?nun en gösterişli dönemlerinden biri olan 16. yüzyılda giyilen Avrupalı giysilerinde Osmanlı giysi kültürünün izleri, egzotizm kavramı çerçevesinden incelenecektir. Bu çalışmada batılı giysilerdeki egzotik gösterimler aracılığı ile okumalar yapılırken, “egzotizm” kavramı, batıya ait olmayanı anlatma noktasında ele alınacaktır. Çalışma gücün kullanımı ve ihtişamın anlatımı olarak kullanılan lüks kumaşlardan üretilen egzotik giysi ve aksesuarları,16. yüzyılda Osmanlı İmparatorluğu?nda kullanılan giysilerin aynı dönem Avrupa modasına adapte edilme biçimlerini de içerecektir.Other Erken Cumhuriyet Dönemi Terzilik Kültürü ve Ulusal Maddi Kültürün İnşası(2014) Tekcan, Elif; Er, Fehmiye Dilek; Himam, DilekCumhuriyet döneminde Türkiyede endüstri gelişimini ve ulusal üretimi destekleyenmodernleşmeci e ndüstriyel bir söylem gelişmiştir. Ulusal kimlik inşasına katkı sağlayacakolan bu söylem içerisinde ülkenin modernleşmesi kadınların modernleşmesi ile bir t u- tulmuş ve Cumhuriyet kadınının giyinme biçimlerini de içeren yeni rolleri bu ideolojitarafından t anımlanmıştır. Özellikle 1930lu yıllarda devlet destekli çeşitli enstitüler ve biçki - dikiş kursları ile Türkkadınının dış görünümü biçimlenmiş, 1933 yılında kurulan Sümerbank Fabrikalarındaüretilen yerli malı kumaşlar ile ekonomik yaşam teşvik politika larının izlerinin görüldüğüözgün bir giyim kültürü ortaya çıkmıştır. Yine bu dönemde ekalliyet sınıfı terziler vemahalle terzileri tarafından üretilen giysiler ile Cumhuriyet kadınının ev içi üretiminparçası olarak ürettiği giysiler homojen gibi görünen ancak bir o kadar da çeşitlilik arzeden ulusal giyim kültürünün inşasına katkı sağlamışlardır.Bu çalışmanın temel amacı, hazır giyim kültürünün oluşmadığı dönemde kadınlara aitsosyal hafızayı özellikle terzilerin ürettiği giysi nesnelerine referans ve rerek ve modern i- zasyon dönemi ile ilişkilendirerek anlamaya çalışmak olacaktır.Article KÜLTÜREL BİR GELENEĞİ HATIRLAMAK: BİR GEÇİŞ TÖRENİ OLARAK YÜZ YAZMAK VE YÜZ YAZISI ÜZERİNE(2021) Er, Fehmiye Dilek; Himam, DilekSon derece zengin bir maddi kültür öğesi olan giyim ve süslenme kültürü, insanlık tarihinin belki de en zengin sembolik içeriklerine sahip alanlarından biridir. Özellikle giysi tarihinde bedenin tamamlayıcı uzantıları olarak da düşünülebilecek olan saç, makyaj, dövme, baş aksesuarları, ayakkabı, çanta gibi nesneler ve bu nesnelerin giyilme biçimleri maddi kültürün en dikkat çekici alanları içindedir. Süslenme ritüelleri ise, kullanılan malzemeler, yapılış yöntemi, ritüelleri ile geleneksel kültürlerde sadece güzellik, estetik amaçlarla değil aynı zamanda koruyucu, tılsımlı ve sembolik içerikleriyle dolu bir dünyayı bize sunar. Bu ritüellerin Anadolu’da bugün sayısı oldukça azalmış biçimlerinden biri de yüz yazıcılığıdır. Türkiye’de yüz yazıcılığının tarihi oldukça eski dönemlere giderken özellikle geleneksel kültürlerde bu gelenek hala adeta görsel bir performans olarak yaşamaya devam etmektedir. Yüz yazısı evlenme çağına gelmiş genç kızlara uygulanan, geline ve damada iyi bir talih, huzurlu bir yuva kurmalarını sağlandığına inanılan, koruyucu olduğu düşünülen bir bezeme tekniğidir. Bu süsleme tekniği, bugün birçok yerel kültürde farklı desenlendirme teknikleri ve malzemeler kullanılarak uygulanmaktadır. Bu gelenek yüzyıllar boyunca eli şifalı, bilge ve yaşlı kadınlar tarafından hem saraylarda hem de kırsal alanlarda yüzün belli bölgelerine yazıcı kadının özel teknikleri ile gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma Karaburun bölgesinde bulunan Kösedere Köyü’nde devam eden yüz yazma geleneği üzerinden gelenek, zanaat ve geçmişe ait bir geleneğin aktarılmasına dair özgün araştırmaları içermektedir. Kösedere köyünde geleneksel bir ritüel olarak kullanılan yüz yazma geleneğinin bir geçiş töreni (rites of passage) olan evlilik törenlerinde nasıl bir şekilde yüz üzerinde sunulduğu ve kullanılan semboller üzerinden anlamın soyutlandığının aktarılması, bu araştırmanın ana konusudur. Bu araştırmanın içeriğine ilk olarak Reşat Ekrem Koçu’nun Türk Giyim Kuşam ve Süslenme Sözlüğü’nde rastlanmıştır. Hemen ardından edinilen bilgiler ışığında iz sürülerek Karaburun ilçesine bağlı Kösedere Köyü’nde hâlâ sanatını tutku ile icra eden yüz yazıcısı Şerife Zorlu’ya ulaşılabilmiştir. Araştırmada kullanılan bulgular 2015 yılından bu yana kendisi ile gerçekleştirilen derinlemesine mülakat teknikleri, açık uçlu sorular içeren röportajlar, kendisinin yer aldığı düğün törenlerinde yapılan alan çalışmaları, gözlem teknikleri, yüz yazısı yazılırken yapılan katılımcı gözlemler sonucunda elde edilmiştir. Çalışmada yok olmakta olan yüz yazma sanatının bugün son temsilcilerinden biri olan Şerife Zorlu aracılığı ile sürdürülmeye çalışılan bilgilerin kültürlerin belleğinden silinmemesi adına bir rehberlik etmesi amaçlanmıştır.Article Hollywood'da Kostüm Tasarımının Ortaya Çıkışı: Travis Banton(2021-09-16) Özkavruk Adanır, Elvan; Er, Fehmiye Dilek; Himam, Dilek; Adanir, Elvan OzkavrukGiysiler belli toplumlarda günlük yaşamın vazgeçilmez bir parçası olarakgörülür. Dolayısıyla sinema öykülerinde kimliklerin oluşturulmasında enönemli ögelerden biri giysilerdir. Sinemada giysiler sadece karakterinşasında değil, aynı zamanda toplumsal cinsiyet rollerinin bedenüzerinde inşasında da önemli bir rol oynar. Geçtiğimiz yüzyıldangünümüze filmlerde kullanılacak kostümlerin hazırlanması önemindenbir şey kaybetmemiş, ancak üretim şekli oldukça değişmiştir. İlk çekilenfilmlerde kullanılan kostümlerin seçiminin gelişigüzel olduğunu söylemekmümkündür. Bu dönemde aktrisler ve aktörler filmlerde giyeceklerikıyafetleri kendi gardıroplarında bulunan giysilerinden seçmişlerdir.Tarihi giysilere ihtiyaç duyulduğunda ise Broadway’deki tiyatrolarınkostümleri kiralanmıştır. Bu çalışmada Hollywood sinemasındakostüm tasarımcılarının rolünün zamanla nasıl önem kazandığınaodaklanılacaktır. Ayrıca yıllardır kostüm tasarımcılarına ilham veren1930’lu yılların en önemli kostüm tasarımcılarından Travis Banton üzerindedurulacaktır. 1930’lu yıllarda halk karşısında daha feminen görünen filmyıldızlarının yanı sıra, Marlene Dietrich gibi zaman zaman erkeksi bir imajıtercih eden yıldızların kostümleri ile ilgili literatür ve arşiv çalışmalarındanörnekler verilerek görseller üzerinden kadın imgesi tartışılacaktır.