Diasporada Güzellik: Almanya’da Kadın Etnik Girişimciliği

Abstract

Bu çalışmada Almanya’daki Türkiyeli göçmen kadınların etnik girişimcilik faaliyetleri, güzelliksektörü aracılığıyla analiz edilmektedir. Etnik girişimcilik kavramı göçmen toplulukların birekonomik faaliyet olarak kendi hesaplarına çalışmasını ifade eder. Bu ekonomik aktiviteylegirişimciler hem kendilerine hem de diğer göçmenlere iş fırsatları yaratılar, aynı zamanda göçmengrupların kültüre dayalı ihtiyaçlarını gidermeyi amaçlayan özel mal ve hizmetler sunan etnik nişmarketleri oluştururlar. Etnik girişimcilik Almanya’daki Türkiyeli göçmenler arasında oldukçayaygındır. Restoranlar, marketler, seyahat acenteleri akla ilk gelen örnekler arasındadır. Göçmennüfusun zaman içinde büyümesi ve çeşitlenmesiyle birlikte, bu nüfusun göç mekânındakiihtiyaçları da çeşitlilik kazanmıştır. Göçmen kadınlar, onların güzellik ihtiyaçları ve bu talebehizmet eden mekânlar da bu çeşitliliğin bir parçasıdır. Fakat literatürde kadın etnik girişimcilerüzerine yapılan araştırmalar görece azdır. Literatürdeki bu çalışılmamış alana odaklanan buaraştırma kültürel ve toplumsal cinsiyete dayalı faktörlerin göçmen kadınların girişimcilikfaaliyetlerini nasıl şekillendirdiğini anlamayı amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında Almanya’nınKöln şehrinde altı haftalık saha çalışması yürütülmüş, güzellik sektöründe işletme sahibi olan 11Türkiyeli göçmen kadınla derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Katılımcıların tümü ikinci kuşakgöçmen olsalar da farklı göç geçmişleri ve deneyimlerinin girişimcilik faaliyetlerinin üzerinde etkisiolduğu görülmüştür. İşletmelerde verilen hizmet diasporadaki Türkiye'den gelmiş göçmenlerin veözellikle kadınların taleplerini karşılamak üzere şekillenmiştir. Hemşeri istihdamının sömürüyüartırabilen bir etken olduğu görülmüştür. Çocuk bakımı ve ev işlerinin kadınların sorumluluğuolarak görülmesi katılımcıların girişimcilik kariyerlerini nasıl çizdiklerini etkilemiştir. Son olarak, işyeri sahipliği kadınların öz güvenini artırmış, toplumda aileleriyle, etnik ağlarıyla ve ev sahibitoplumla olan ilişkilerinde ekonomik ve sosyal açıdan statülerini geliştirmiştir.