İKİLİ SOSYAL GÜVENLİK SÖZLEŞMELERİ İLE KABUL EDİLMİŞ SOSYAL GÜVENLİK KOORDİNASYON İLKELERİ

Abstract

Sanayileşmenin hız kazanması, sınırların azalması ve iki büyük dünyasavaşı sonrası artış gösteren göçmen işçiliği, ülkelerin sosyal güvenlik sistemleri içinrisk teşkil eder bir hal almıştır. Ulusal sosyal güvenlik düzenlemelerinin mülkilik veyaşahsilik prensibi ile şekillenmesi, sosyal güvenlik yardımlarından faydalanma şartınınikamet zorunluluğa bağlanması gibi etkenler, göçmen işçilerin kapsam dışında kalma-sına sebep olmuştur. Sosyal güvenliğin kapsamı dışında kalan her kişi potansiyel birsosyal sorun teşkil eder. Ülkeler, bu sorunun halli için, ikili sosyal güvenlik sözleşme-leri ile bir takım ortak ilkeler belirleyerek, göçmen işçileri sosyal güvenlik haklarındanyararlandırmayı hedeflemişlerdir. Sosyal güvenlik hukukunun uluslararası ayağındabu ilkelere koordinasyon ilkeleri denir.Türkiye bugün itibarı ile 29 ülke ile sosyal güvenlik sözleşmesi imzalamıştır. 60yıllık ikili sosyal güvenlik sözleşmesi tarihine rağmen, sözleşmeler üzerinde yapılanakademik çalışmalar oldukça sınırlı sayıda kalmıştır. Bu çalışmanın amacı, ikili sosyalgüvenlik sözleşmeleri çerçevesinde kabul edilen koordinasyon ilkelerinin ortaya kon-masıdır.