Yapay Zeka Uygulamalarının Moda Endüstrisinin Dönüşümüne Etkisi

Abstract

Bu tez yapay zekanın (AI) moda endüstrisi üzerindeki dönüştürücü etkisini araştırıyor, tasarım ve üretimden dağıtıma, perakendeye ve müşteri katılımına kadar tüm değer zincirindeki uygulamalarını analiz ediyor. Türkiye'deki moda profesyonelleriyle derinlemesine görüşmeleri içeren kapsamlı bir literatür incelemesi ve saha araştırması yoluyla, çalışma yapay zekanın yaratıcılığı nasıl hızlandırdığını, kişiselleştirmeyi nasıl mümkün kıldığını, maliyetleri nasıl azalttığını ve sürdürülebilir uygulamaları nasıl teşvik ettiğini araştırıyor. Yapay zekanın yaratıcılığı ve üretimi hızlandırması, kişiselleştirmeyi yaygınlaştırması, markalaşma ve işletme yönetimindeki rolü, moda sektöründeki genel etkileri, maliyetleri düşürmesi, sürdürülebilirliğe katkısı, yeni mesleklerin ortaya çıkışı, yaratıcılıkla ilgili endişeler, etik ve veri gizliliği konuları ile Türkiye'nin bu teknolojiyi benimseme sürecindeki fırsat ve zorluklar olmak üzere on ana tema belirlenmiştir. Bulgular, yapay zekanın verimliliği ve inovasyonu artırırken insan yaratıcılığının yerini almadığını, daha ziyade ortak yaratıcı bir araç olduğunu vurgulamaktadır. Çalışma ayrıca modada ortaya çıkan hibrit meslekleri, yapay zeka tarafından desteklenen döngüsel ekonomi modellerinin entegrasyonunu ve etik standartlara ve dijital okuryazarlığa olan acil ihtiyacı vurgulamaktadır. Yapay zekanın geçici bir eğilimden ziyade yapısal bir değişimi temsil ettiği sonucuna varan bu araştırma hem teknolojik olarak gelişmiş hem de insan merkezli bir gelecekteki moda endüstrisini şekillendirmek için dijital dönüşümü sürdürülebilirlikle uyumlu hale getirmenin önemini vurgulamaktadır.

This thesis explores the transformative impact of artificial intelligence (AI) on the fashion industry, analyzing its applications across the entire value chain—from design and production to distribution, retail, and customer engagement. Through an extensive literature review and field research involving in-depth interviews with fashion professionals in Türkiye, the study investigates how AI is accelerating creativity, enabling personalization, reducing costs, and promoting sustainable practices. Ten thematic areas are identified, including AI's influence on branding, employment, ethical concerns, and Türkiye's unique challenges and opportunities in AI adoption. The findings highlight that while AI is enhancing efficiency and innovation, it is not a substitute for human creativity but rather a co-creative tool. The study also emphasizes the emerging hybrid professions in fashion, the integration of circular economy models supported by AI, and the urgent need for ethical standards and digital literacy. Concluding that AI represents a structural shift rather than a temporary trend, this research tries to focus on the importance of tailoring the progress in digital transformation with sustainability to shape a future fashion industry that is both technologically advanced and human centered.